Thủ tướng: Ngân sách nhà nước phải chia sẻ gánh nặng với người dân và doanh nghiệp để kiềm chế lạm phát
Định hướng cuối năm: Tăng trưởng đi kèm ổn định giá cả là ưu tiên hàng đầu
Trong phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 10 diễn ra sáng ngày 4/11, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh quyết tâm duy trì mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai chữ số song song với giữ vững ổn định vĩ mô, trong đó công tác kiểm soát lạm phát được đặt ở mức ưu tiên cao nhất trong hai tháng cuối năm.
Theo Thủ tướng, tăng trưởng kinh tế chỉ thực sự có ý nghĩa khi đi kèm với sự ổn định về giá cả. Nếu tốc độ tăng cao nhưng lạm phát không được kiềm chế hiệu quả, thành quả phát triển sẽ không thể lan tỏa đến toàn bộ nền kinh tế, người dân và doanh nghiệp cũng không thực sự hưởng lợi. Đề cập đến các giải pháp giảm giá đang triển khai, ông cho biết việc điều chỉnh giảm giá điện được thực hiện trên cơ sở đánh giá kỹ lưỡng tình hình tài chính của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN). Trong khi đó, các chính sách điều chỉnh thuế đối với xăng dầu triển khai từ đầu năm đã gây tác động lớn đến nguồn thu ngân sách, nhưng vì mục tiêu chung kiểm soát lạm phát, ngân sách nhà nước phải chấp nhận chia sẻ gánh nặng với cộng đồng.
“Vì mục tiêu kiểm soát lạm phát, ổn định giá cả và giữ vững kinh tế vĩ mô, ngân sách nhà nước có trách nhiệm chia sẻ với nền kinh tế, với người dân và doanh nghiệp”, Thủ tướng khẳng định.
Hai chính sách giảm giá trọng điểm chính thức có hiệu lực
Từ ngày 1/11/2026, hai chính sách giảm giá mặt hàng thiết yếu chính thức áp dụng và sẽ duy trì đến hết ngày 31/3/2027. Về điện, giá bán bình quân trên toàn quốc giảm 2%, còn 2.159,9 đồng một kWh; đồng thời, Bộ Công Thương cũng điều chỉnh biểu giá điện sinh hoạt từ cấu trúc 6 bậc lũy tiến sang 5 bậc, nhằm giảm gánh nặng chi phí cho các hộ dân sử dụng điện ở mức thấp.
Về xăng dầu, thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt đối với các loại xăng được điều chỉnh về mức 0%. Theo báo cáo tại phiên họp, chính sách này giúp giá xăng bán lẻ trong nước giảm từ 1.575 đến 1.804 đồng một lít. Đổi lại, ngân sách nhà nước dự kiến sẽ hụt thu hơn 7.672 tỷ đồng trong toàn bộ thời gian áp dụng chính sách.
Tác động tích cực đến chỉ số CPI và chi phí sản xuất
Tại họp báo Chính phủ diễn ra cùng ngày, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi cho biết chỉ số giá tiêu dùng (CPI) bình quân 10 tháng đầu năm tăng 4,57% so với cùng kỳ năm trước, đã vượt nhẹ trên mục tiêu khoảng 4,5% đặt ra cho cả năm. Điều này tạo ra áp lực rất lớn cho công tác điều hành giá trong những tháng cuối năm.
Theo số liệu của Bộ Tài chính, điện sinh hoạt và xăng dầu có trọng số lần lượt là 4,81% và 4,53% trong rổ hàng hóa tính CPI. Đây không chỉ là những mặt hàng thiết yếu tác động trực tiếp đến chỉ số giá tiêu dùng, mà còn ảnh hưởng gián tiếp đến chi phí sản xuất, vận chuyển và phân phối hầu hết các loại hàng hóa, dịch vụ khác. Giá nhiên liệu giảm trực tiếp giúp các doanh nghiệp vận tải, logistics tiết kiệm đáng kể chi phí, khi xăng dầu chiếm khoảng 40% chi phí vận chuyển hành khách đường sông và 40-50% chi phí vận tải đường bộ. Giá điện giảm cũng góp phần hạ thấp chi phí sinh hoạt hàng tháng của người dân và chi phí đầu vào cho các doanh nghiệp sản xuất.
Bộ Tài chính ước tính, sự kết hợp của giảm thuế xăng và giảm giá điện sẽ giúp mức tăng CPI tháng 11 so với tháng 10 thấp hơn khoảng 0,5 điểm phần trăm, từ đó kéo mức tăng CPI bình quân cả năm thấp hơn khoảng 0,08 điểm phần trăm.
Giải pháp đồng bộ bảo đảm mục tiêu lạm phát cả năm
Để kiểm soát CPI bình quân cả năm ở mức khoảng 4,5%, Bộ Tài chính đã trình Ban Chỉ đạo điều hành giá các kịch bản với 5 nhóm giải pháp trọng tâm. Cùng với việc điều hành linh hoạt chính sách tiền tệ và tài khóa, các cơ quan quản lý sẽ tiếp tục triển khai các chính sách thuế, phí phù hợp để giảm chi phí đầu vào cho doanh nghiệp. Đối với các mặt hàng, dịch vụ do Nhà nước định giá, các đơn vị liên quan phải rà soát kỹ lưỡng thời điểm và mức điều chỉnh, đánh giá đầy đủ tác động đến CPI, đời sống người dân và hoạt động sản xuất kinh doanh.
Bên cạnh đó, các cơ quan chức năng sẽ tăng cường kiểm tra việc kê khai, niêm yết giá trên thị trường, nghiêm túc xử lý các hành vi đầu cơ, găm hàng làm giá. Khi chi phí đầu vào giảm, các doanh nghiệp có trách nhiệm điều chỉnh giá bán phù hợp, chuyển lợi ích đến người tiêu dùng cuối cùng.
Về bảo đảm nguồn cung, Thủ tướng giao Bộ Công Thương chủ động điều hòa cung cầu các mặt hàng thiết yếu, đặc biệt là xăng dầu và điện. Bộ này cần hoàn thiện nghị định về kinh doanh xăng dầu và trình Chính phủ trong tháng 11, tập trung cắt giảm tối đa các khâu trung gian và giảm chi phí lưu thông. Ngân hàng Nhà nước tiếp tục điều hành chủ động, nhịp nhàng để ổn định giá trị đồng tiền cả về lãi suất và tỷ giá; hệ thống ngân hàng tiếp tục cắt giảm chi phí vận hành để hạ mặt bằng lãi suất cho vay hỗ trợ sản xuất kinh doanh.
Theo số liệu công bố, tổng thu ngân sách nhà nước 10 tháng đầu năm đạt gần 2,45 triệu tỷ đồng, bằng 96,4% dự toán năm. Cùng kỳ, tổng giá trị các khoản thuế, phí được miễn, giảm, gia hạn để hỗ trợ người dân và doanh nghiệp đạt 366.600 tỷ đồng.